mockupp okładki drogi 84 (2).png
WYDANIE: styczeń - luty | 1 (84) 2026

DROGI SAMORZĄDOWE

styczeń - luty

Od wielu już lat wiadomo, że potrzebna jest nowelizacja tzw. Czerwonej Księgi. Chodzi oczywiście o rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (2003.220.2181). Obecnie trwają intensywne prace, których celem jest m.in. wprowadzenie zmian związanych z tzw. zieloną strzałką i sekundnikami, które mają na celu poprawę płynności ruchu i bezpieczeństwa. Czy „zielona strzałka” do warunkowego skrętu w prawo zniknie z polskich dróg? Czy na skrzyżowaniach pojawi się więcej sekundników? Temat zmian w przepisach dotyczących sygnalizacji świetlnych w Polsce pojawił się na grudniowym posiedzeniu sejmowej Komisji Infrastruktury, gdzie eksperci, którzy prowadzą w tym zakresie badania na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury, przedstawili ich wyniki. Jednym z nich jest dr inż. Damian Iwanowicz z Politechniki Bydgoskiej. W wywiadzie zamieszczonym w bieżącym wydaniu czasopisma zaprezentował on ważniejsze sugestie zmian w prawie i kluczowe wnioski płynące ze wspomnianego spotkania.

Ogromna dynamika zmian zachodzi nie tylko w zakresie funkcjonującego prawa (zachęcamy do lektury prawnych zeszytów drogowych), ale też w obszarze nowych technologii. Tematowi wdrażania innowacji w drogownictwie przyglądamy się w materiale na temat rozwiązań w zakresie odśnieżania ulic oraz inwentaryzacji zieleni, a także wykorzystania dronów przez zarządców dróg. Z kolei wszystkich zainteresowanych nową wizją mobilności odsyłamy do artykułu opisującego wyzwania związane z wdrożeniem instrumentu o nazwie SUMP, czyli Planu Zrównoważonej Mobilności Miejskiej (Sustainable Urban Mobility Plan).

W bieżącym numerze nie zabrakło też tematów poświęconych oświetleniu miast. O tym, jak podjąć świadomą decyzję zakupową związaną z wyborem oprawy ulicznej LED, pisze Emil Okrasa. Z kolei z artykułu Bogdana Ślęka dowiemy się, że nowoczesne technologie oświetleniowe pozwalają ograniczyć zużycie energii nawet o 80%, a ich efektywniejszemu wdrażaniu mają służyć regulacje UE w zakresie modernizacji systemów oświetleniowych. Jakie zmiany wnosi nowelizacja dyrektyw: EED, EPBD, RoHS oraz rozporządzenia ESPR? Odsyłamy do str. 38.

Wraz z nadejściem nowego roku pragniemy też złożyć najlepsze życzenia od całego zespołu redakcyjnego. Niech będzie to okres tylko trafnych decyzji i dobrych pomysłów. Życzymy, aby Państwa działania były dla innych przykładem innowacyjności i sukcesu.

 

Redakcja czasopisma „Drogi Samorządowe”

Zamów prenumeratę

UTRZYMANIE DRÓG

MICHAŁ STAWOWIAK listopad-grudzień | 1 (84) 2025

NAJNOWSZE MOŻLIWOŚCI W ZAKRESIE ODŚNIEŻANIA

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jak działają automatyczne stacje pomiarowe?
  2. Jakie są inne, nowatorskie metody zwalczania zaśnieżenia?

 

Zarządy drogowe przy organizacji zimowego utrzymania dróg coraz częściej inwestują w innowacyjne technologie, dzięki którym zostanie zapewnione utrzymanie przejezdności dróg na najwyższym poziomie. W pierwszej części artykułu zamieszczonej w listopadowym wydaniu czasopisma „Drogi Samorządowe” zostały przedstawione wyniki raportu opublikowanego na Światowym Kongresie Drogowym w Pradze w 2023 r., a także część najnowocześniejszych rozwiązań, a poniżej znajdują się kolejne technologie.

SZYMON CIUPA listopad-grudzień | 1 (84) 2025

INWENTARYZACJA DRZEW Z WYKORZYSTANIEM BLIŹNIAKA CYFROWEGO ULICY

Z artykułu dowiesz się:

  1. Gdzie szukać informacji o drzewach przy drogach?
  2. Jak efektywnie wykorzystać te zgromadzone dane?

 

Czy podejście łączące aktualne dane o ulicy, inwentaryzacja zieleni oraz integracja z GIS mogą pomóc samorządom odejść od reaktywnego „gaszenia pożarów” wokół pojedynczych wycinek w stronę świadomego, opartego na danych zarządzania drzewami w pasie drogowym? Z pomocą w tym zakresie może przyjść cyfrowy bliźniak ulicy. Czym jest i jak powstaje to innowacyjne narzędzie dla samorządów?

BOGDAN ŚLĘK styczeń-luty | 1 (84) 2026

NOWE REGULACJE UE A PUBLICZNE OŚWIETLENIE

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie zmiany wniesie nowelizacja dyrektyw: EED, EPBD, RoHS?
  2. Jakie zmiany wniesie nowelizacja?

 

Oświetlenie publiczne to jeden z najbardziej widocznych elementów infrastruktury samorządowej. Zapewnia bezpieczeństwo, komfort i jakość życia mieszkańców, a jednocześnie generuje znaczące koszty – w wielu gminach odpowiada za ponad połowę zużycia energii elektrycznej. W obliczu nowych regulacji Unii Europejskiej modernizacja systemów oświetleniowych staje się nie tylko szansą na oszczędności, ale również obowiązkiem prawnym.

PROJEKTOWANIE

PATRYCJA JASIK listopad-grudzień | 1 (84) 2025

MNIEJ REKLAM W MIEŚCIE OZNACZA WIĘCEJ PORZĄDKU

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie są zasady lokalizacji reklam?
  2. Jakie są praktyczne przykłady płynące z konkretnych miast w Polsce?

 

Obecnie liczba obowiązujących uchwał krajobrazowych w miastach jest wciąż niewielka, a wiele procedur zostało wstrzymanych i wymaga powtórzenia ze względu na wyrok Trybunału, o którym więcej pisaliśmy w pierwszej części artykułu zamieszczonej w listopadowym wydaniu czasopisma „Drogi Samorządowe”. Ta sytuacja wpływa na tempo wprowadzania nowych regulacji oraz powoduje niepewność wśród samorządów i przedsiębiorców. Jak w praktyce radzą sobie z tym problemem samorządy?

ANNA BRYŁA IRENA NOGAL listopad-grudzień | 1 (84) 2025

SUMP JAKO FUNDAMENT TRANSFORMACJI MIEJSKIEJ MOBILNOŚCI

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie są wyzwania związane z wdrożeniem SUMP?
  2. Jakie są fazy wdrożenia SUMP?

 

Rosnące wyzwania w obszarach funkcjonalnych miast – degradacja środowiska, zatłoczenie (korki) oraz bezpieczeństwo ruchu – wymuszają redefinicję paradygmatu inżynierii miejskiej. Dotychczasowy model planowania transportu, oparty na modernizmie („więcej infrastruktury dla rosnącego ruchu samochodowego”), okazał się niewydolny. Kluczową odpowiedzią na tę sytuację jest Plan Zrównoważonej Mobilności Miejskiej, czyli SUMP.

ALICJA SOŁOWCZUK STANISŁAW MAJER styczeń-luty | 1 (84) 2026

REKOMENDACJE POPRAWY INFRASTRUKTURY W STREFACH PRZEJŚCIOWYCH

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie są skuteczne rozwiązania do zastosowania w strefach przejściowych?
  2. Czy azyle drogowe zastosowane przed i za wyspą symetryczną mogą przyczynić się wraz z szykaną do redukcji prędkości?

 

Jest wiele rozmaitych narzędzi i metod pozwalających uspokoić ruch. W pierwszej części artykułu, który został zamieszczony w listopadowym wydaniu „Dróg Samorządowych”, zaprezentowano przegląd dotychczasowych wytycznych oraz omówiono błędy projektowe i wykonawcze. Poniżej przedstawiono rekomendacje dotyczące wprowadzenia różnych elementów infrastruktury drogowej, które mogą skutecznie przyczynić się do uzyskania oczekiwanej redukcji prędkości.

TECHNOLOGIE

MIRON TADYCH styczeń-luty | 1 (84) 2026

LATAJĄCY INSPEKTOR – CZY DRONY POMOGĄ ZARZĄDCOM DRÓG?

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jak wyglądają aspekty prawne wykorzystania dronów w drogownictwie?
  2. Jak dokonać zakupu drona?

 

Tradycyjne metody inwentaryzacji i monitoringu, oparte na fizycznych obchodach, subiektywnej ocenie wizualnej oraz papierowej dokumentacji, stają się niewystarczające w obliczu dynamiki procesów degradacji infrastruktury oraz rosnących oczekiwań społecznych. Na szczęście pojawiło się narzędzie, które obecnie aspiruje do miana fundamentalnego elementu wyposażenia nowoczesnego zarządcy drogi, czyli Bezzałogowe Statki Powietrzne lub inaczej drony.

PIOTR PIESTRZYŃSKI styczeń-luty | 1 (84) 2026

NAWIERZCHNIE BETONOWE, CZYLI MĄDRY WYBÓR NA LATA

Z artykułu dowiesz się:

  1. Gdzie w Polsce powstają drogi betonowe?
  2. Jakie są korzyści z zastosowania nawierzchni betonowych?

 

Nawierzchnie betonowe powstają na autostradach, drogach ekspresowych, w tunelach i na drogach samorządowych. Z rozmów z wykonawcami i inwestorami wiemy, że budują nawierzchnie betonowe, bo mają wybór. Jedni liczą koszty budowy, inni – koszty eksploatacji. O ich świadomym wyborze decyduje nie tylko ekonomia. Wybierają beton, gdyż biorą pod uwagę zalety dróg betonowych, które przy ruchu pojazdów ciężkich lub w trudnym terenie pozwalają na bezproblemową eksploatację drogi.

WYWIAD

DAMIAN IWANOWICZ listopad-grudzień | 1 (84) 2025

DAJEMY ZIELONE ŚWIATŁO NA WYŚWIETLACZE CZASU

  1. Z artykułu dowiesz się: Jakie są najważniejsze wnioski z badań w zakresie sygnalizacji świetlnej?
  2. Jakie są ważniejsze sugestie zmian w prawie dotyczącym sekundników?

 

Szykuje się rewolucja w organizacji ruchu drogowego. Ministerstwo Infrastruktury zapowiedziało nowelizację tzw. Czerwonej Księgi, czyli rozporządzenia regulującego szczegółowe warunki techniczne dla znaków i sygnałów drogowych. Nad nowymi wytycznymi w Polsce pracuje szereg ekspertów, w tym dr inż. Damian Iwanowicz z Politechniki Bydgoskiej, który w wywiadzie z Barbarą Krawczyk opowiada o swoich wynikach badań w zakresie sygnalizacji świetlnej.

PRAWNE ZESZYTY DROGOWE

RAFAŁ CZERWCZAK styczeń-luty | 1 (84) 2026

WNIOSEK O ZRID – ELEMENTY OBLIGATORYJNE

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie są obligatoryjne elementy wniosku o ZRID?
  2. Jak treść wniosku o ZRID przekłada się na treść decyzji?

 

Wniosek o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej (ZRID), zgodnie z art. 11d ust. 1 specustawy, ma charakter otwarty, zawiera jednak elementy obligatoryjnie. Niniejszy artykuł poświęcony jest obligatoryjnym elementom wniosku, koncentrując się na ukazaniu, w jaki sposób poszczególne jego części przekładają się na treść decyzji ZRID.

PRZEMYSŁAW GOGOJEWICZ styczeń-luty | 1 (84) 2026

OBIEKTY INŻYNIERYJNE DLA DZIKICH ZWIERZĄT

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jak prawidłowo projektować obiekty potrzebne dla przemieszczania się zwierząt?
  2. Jak odpowiednio zarządzać tymi obiektami?

 

Zarządcy drogi, którzy planują zabezpieczyć swoje drogi przed nagłym niewtargnięciem na nie zwierząt dzikich, powinni zaplanować budowę drogowych obiektów inżynieryjnych zgodnie z najnowszym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1518 ze zm.).

ANETA MOŚCICKA styczeń-luty | 1 (84) 2026

CERTYFIKACJA WYKONAWCÓW ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH PRZY BUDOWIE DROGI

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jakie są zasady lokalizacji reklam?
  2. Jakie są praktyczne przykłady płynące z konkretnych miast w Polsce?

 

Samorządy od 12 lipca 2026 r. będą mogły korzystać z certyfikacji zamówień publicznych przy budowie dróg. Ułatwi to i przyspieszy procedurę sprawdzania wykonawców. Certyfikacja zostanie wydana na rok lub maksymalnie trzy lata, dzięki czemu nie trzeba będzie każdorazowo żądać od wykonawców dokumentów weryfikacyjnych. Na czym polega instytucja certyfikacji.

RELACJA

BARBARA KRAWCZYK listopad-grudzień | 1 (84) 2025

MODERNIZACJA OŚWIETLENIA, A OPTYMALIZACJA (NIE TYLKO) KOSZTÓW

  1. Z artykułu dowiesz się: Jakie są największe wyzwania w zakresie modernizacji infrastruktury oświetleniowej?
  2. Jaki wpływ na środowisko przyrodnicze ma oświetlenie?

 

Wyzwania zarządców infrastruktury drogowej w zakresie modernizacji infrastruktury oświetleniowej, projektowanie przyjaznych przestrzeni publicznych oraz wdrażanie wzorców i standardów Ministra Infrastruktury (WR-D-72-1, WR-D-72-2, WR-D-41-4) to główne zagadnienia omawiane podczas konferencji LIGHTFLOW 2025, pt.: „Oświetlenie przestrzeni pubicznej”. Wydarzenie, pod patronatem czasopisma „Drogi Samorządowe”, odbyło się 20 listopada 2025 r. w Warszawie, a jego organizatorem był Instytut Badawczy Dróg i Mostów.

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO

EMIL OKRASA listopad-grudzień | 1 (84) 2025

SKĄD RÓŻNICE W CENACH OPRAW ULICZNYCH LED?

Z artykułu dowiesz się:

  1. Co wpływa na skuteczność świetlną diod?
  2. Jak podjąć przemyślaną decyzję zakupową?

 

Na polskim rynku można zaobserwować nawet kilkusetprocentowe różnice w cenach lamp ulicznych LED. Zrozumienie, z czego one wynikają, pozwala podejmować świadome decyzje zakupowe i wybierać rozwiązania najlepiej dopasowane do konkretnych potrzeb infrastrukturalnych.