0001.jpg
WYDANIE: listopad - grudzień | 6 (89) 2026

DROGI SAMORZĄDOWE

listopad - grudzień

Drodzy Czytelnicy!

 

Samorządowe drogi to codzienna infrastruktura życia lokalnych społeczności. Łączą miesz kańców z pracą, szkołą, usługami oraz sobą nawzajem. Dlatego zarządzanie nimi wymaga dziś czegoś więcej niż tylko reagowania na awarie i realizowania kolejnych inwestycji. Wymaga myślenia perspektywicznego, odwagi w podejmowaniu decyzji i świadomości, że najtańsze rozwiązanie na etapie budowy nie zawsze okazuje się najlepsze w wieloletniej eksploatacji.

Właśnie o tej odpowiedzialności jest najnowszy numer „Dróg Samorządowych”. W tym wydaniu przyglądamy się zimowemu utrzymaniu dróg – zadaniu, które co roku sprawdza organizację, przygotowanie i skuteczność zarządców. Pytamy również o miejsce nowych technologii: czy maty grzewcze zasilane energią ze źródeł odnawialnych i magazynów energii mogą stać się realną alternatywą dla tradycyjnych metod? I jak oceniać takie rozwią zania, by nie zatrzymać się na cenie zakupu, lecz uwzględnić cały cykl życia infrastruktury?

Nie mniej istotne są decyzje, których skutki rozciągają się na lata – trwałość oświetlenia LED, właściwe projektowanie i utrzymanie nawierzchni betonowych, prewencyjne nacinanie szczelin czy wykorzystanie betonu wałowanego pokazują, jak wiele zależy od wiedzy tech nicznej i właściwego planowania. Coraz większą rolę odgrywa także cyfryzacja – cyfrowy bliźniak ulic i rzetelna ewidencja dróg, które pokazują, w jaki sposób samorządy zarządzają swoim majątkiem.

Warto pamiętać, że droga to nie tylko jezdnia. To również pas drogowy, w którym spotykają się interesy mieszkańców, przedsiębiorców i zarządców. Reklamy, ogródki gastronomiczne czy infrastruktura techniczna wymagają nie tylko dobrego gospodarowania przestrzenią, ale także znajomości przepisów. Dlatego w tym numerze nie zabrakło tematów prawnych – od postępowań ZRID, przez oznakowanie dróg, po dostęp nieruchomości do drogi publicznej.

Wszystkie te zagadnienia łączy jedno: dobra droga zaczyna się od dobrej decyzji. Infrastruk tura drogowa nie powstaje na jeden sezon. Jej jakość będzie oceniana przez mieszkańców każdego dnia, długo po zakończeniu inwestycji i rozliczeniu budżetu.

 

Zapraszam do lektury!
Redakcja czasopisma „Drogi Samorządowe”

Zamów prenumeratę

UTRZYMANIE DRÓG

PIOTR PIESTRZYŃSKI listopad-grudzień | 6 (89) 2026

ZAPOBIEGAWCZE NACINANIE SZCZELIN NA DRODZE BETONOWEJ W UJEŹDZIE

We wrześniu 2026 r. firma Batarus zakończyła nacinanie szczelin rozszerzania, ciętych przez cały przekrój nawierzchni na pełnej szerokości, odprężających, na pięciokilometrowej drodze betonowej w gminie Ujazd (woj. opolskie). Wykonanie tego zabiegu było odpowiedzią gminy, do której należy droga, na negatywne skutki oddziaływania ekstremalnie wysokich temperatur na nawierzchnię betonową. To także sygnał i wskazówka dla zarządców dróg o nawierzchni betonowej w całej Polsce, że powinni zadbać o szczeliny dylatacyjne, zrobić ich przegląd, uzupełniać wypełnienia, a w razie konieczności wykonać szczeliny rozszerzania – odprężające nawierzchnie.

Z artykułu dowiesz się:

  • Dlaczego ekstremalnie wysokie temperatury powodują wypiętrzanie płyt betonowych na drogach i jak temu zapobiegać?
  • Na czym polega prewencyjne nacinanie szczelin?

PROJEKTOWANIE

SZYMON CIUPA listopad-grudzień | 6 (89) 2026

ULICA POD KONTROLĄ. ZDALNE INSPEKCJE, UTRZYMANIE INFRASTRUKTURY I KOORDYNACJA DZIAŁAŃ Z WYKORZYSTANIEM BLIŹNIAKA CYFROWEGO ULICY

Zarządca ma ewidencję dróg, a pracownik i tak często musi jechać w teren po podstawowe informacje. Stan zapisany w rejestrach bywa odległy od rzeczywistości, a ograniczony dostęp do danych utrudnia ich wykorzystanie w codziennych zadaniach. Brakuje powiązania ewidencji z aktualnym odwzorowaniem ulicy w łatwym w obsłudze bliźniaku cyfrowym 3D. W efekcie urząd gromadzi dane, ale pracownicy nadal tracą czas na ustalanie, co faktycznie znajduje się w pasie drogowym. Przy niedoborach kadrowych w JST jest to czas, którego później brakuje na kontrole, utrzymanie infrastruktury i działania poprawiające bezpieczeństwo.

Z artykułu dowiesz się:

  • Czy bliźniak cyfrowy ulicy 3D może ograniczyć konieczność wyjazdów w teren?
  • Czy zdalne oględziny pomagają szybciej wykrywać problemy i planować remonty?

TECHNOLOGIE

EMIL OKRASA listopad-grudzień | 6 (89) 2026

OPRAWA LED PO LATACH – JAK NAPRAWDĘ STARZEJE SIĘ OŚWIETLENIE DROGOWE?

Kupując oprawy LED, łatwo skupić się na jednym parametrze – deklarowanej trwałości. W materiałach technicznych można znaleźć wartości sięgające kilkudziesięciu, a nawet ponad stu tysięcy godzin. Sama liczba robi wrażenie. Nie oznacza to jednak, że po tym czasie oprawa przestaje działać.

Z artykułu dowiesz się:

  • Co wynika z badań przywoływanych przez Department of Energy (DOE)?

  • Jak oceniać rzeczywistą trwałość oświetlenia?

EWELINA STAŃCZYK-MALICKA listopad-grudzień | 6 (89) 2026

GRANICE INGERENCJI GMINY W PAS DROGOWY: REKLAMY, OGRÓDKI GASTRONOMICZNE I INFRASTRUKTURA TECHNICZNA. ASPEKTY PRAWNE, ODPOWIEDZIALNOŚĆ, KARY I ORZECZNICTWO

Pas drogowy jest przestrzenią szczególną. Z jednej strony stanowi dobro publiczne, wydzielone pod infrastrukturę komunikacyjną, z drugiej jest terenem intensywnych roszczeń ze strony podmiotów prywatnych, które dostrzegają w nim możliwość realizacji własnych celów: ekspozycji reklam, prowadzenia działalności gastronomicznej czy lokowania urządzeń technicznych. W niniejszym artykule omawiamy trzy kluczowe kategorie „ingerencji” w pas drogowy: umieszczanie reklam, lokalizację ogródków gastronomicznych oraz lokowanie infrastruktury technicznej. Ponadto, aspekty prawne, odpowiedzialność, kary i orzecznictwo.

Z artykułu dowiesz się:

  • Czy umieszczenie infrastruktury technicznej w pasie drogowym wymaga zgody zarządcy drogi i kto ponosi koszty jej przebudowy?

  • Czy gmina jako zarządca drogi może ponosić odpowiedzialność cywilną lub karną za niewłaściwe zarządzanie pasem drogowym?

PRAWNE ZESZYTY DROGOWE

PRZEMYSŁAW GOGOJEWICZ listopad-grudzień | 6 (89) 2026

NOWE ZNAKI DROGOWE – PRZEPISY, KTÓRE POWINIEN ZNAĆ KAŻDY ZARZĄDCA DROGI

Od 19 lutego 2026 r. w Polsce obowiązują kluczowe zmiany w rozporządzeniu o znakach drogowych. Każdy zarządca drogi musi znać nowe oznaczenia, takie jak znak F-23 (środkowy pas wielofunkcyjny w terenie zabudowanym), F-24 (tablica „zły kierunek” zapobiegająca wjazdom pod prąd), oraz zaktualizowane oznakowanie stacji ładowania pojazdów elektrycznych i hybrydowych (D-23b).

Z artykułu dowiesz się:

  • Jak brzmią nowe oznaczenia po kluczowych zmianach w rozporządzeniu o znakach drogowych?
  • Co się zmieniło w przepisach dotyczących przejazdu pojazdu uprzywilejowanego?
MICHAŁ KRASIŃSKI listopad-grudzień | 6 (89) 2026

DROGA PUBLICZNA, DROGA WEWNĘTRZNA, DROGA KONIECZNA I DOSTĘP DO DROGI PUBLICZNEJ W ORZECZNICTWIE SĄDÓW

Rodzaj dróg, a także dostęp do nich ma istotne znaczenie zarówno w stosunkach cywilnoprawnych, jak i administracyjnoprawnych. Droga to także prawa i obowiązki m.in. dla właściciela, zarządcy, użytkowników drogi czy inwestora planującego wykonać roboty budowlane. W niniejszym artykule przedstawione zostaną różne rodzaje dróg oraz dostęp do drogi publicznej w wybranym orzecznictwie sądów.

Z artykułu dowiesz się:

  • Jak możemy rozwiązać problem braku bezpośredniego dostępu do drogi publicznej dla nieruchomości?
  • Co jest ważne, aby określić, że nieruchomość posiada dostęp do drogi publicznej?

WARTO WIEDZIEĆ

ADAM KOŚCIELNIAK listopad-grudzień | 6 (89) 2026

MATY GRZEWCZE Z OZE ZAMIAST SOLI. KIEDY PODGRZEWANIE INFRASTRUKTURY KRYTYCZNEJ SIĘ OPŁACA?

Zimowe utrzymanie dróg (ZUD) oparte na wykorzystywaniu soli drogowej to w samorządowej praktyce klasyczny przykład długu infrastrukturalnego, zaciąganego kosztem przyszłych kadencji. Z perspektywy corocznego planowania budżetowego zakup soli i zlecenie płużenia wydają się najtańszym, przewidywalnym rozwiązaniem. Jednak w przypadku drogowych obiektów inżynieryjnych – wiaduktów, mostów i estakad – sól drogowa może okazać się najdroższą z możliwych metod zimowego utrzymania.

Z artykułu dowiesz się:

  • Dlaczego sól drogowa niszczy mosty i wiadukty?
  • Jak działają maty grzewcze zasilane energią odnawialną (OZE)?

DROGOWE INSPIRACJE

PRZEMYSŁAW STAŁOWSKI listopad-grudzień | 6 (89) 2026

BETON WAŁOWANY (RCC) W NOWOCZESNEJ INFRASTRUKTURZE: PARADOKS TRWAŁOŚCI, EKONOMII I ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU?

Beton wałowany, znany w literaturze inżynieryjnej pod międzynarodowym skrótem RCC (Roller Compacted Concrete), to technologia, która w ostatnich dekadach przeszła drogę od niszowego rozwiązania do jednego z najistotniejszych filarów współczesnego budownictwa infrastrukturalnego. Powszechnie uznaje się Stany Zjednoczone za kolebkę dróg betonowych i właśnie tam technologia RCC rozwinęła się w stopniu najbardziej zaawansowanym – szczególnie w roli placów parkingowych, terminali przeładunkowych, dróg lokalnych, placów manewrowych, a nawet lotnisk i zapór wodnych [1].

Z artykułu dowiesz się:

  • Czym jest technologia betonu wałowanego (RCC) oraz projektowania mieszanek RCC?
  • Jakie są metody zagęszczania i korzyści ekologiczne i ekonomiczne ze ich stosowania w budownictwie?

 

ARTYKUŁ SPONSOROWANY