Projektowanie

BLIŹNIAK CYFROWY ULICY W ZARZĄDZANIU DRZEWAMI

Cyfrowy bliźniak miasta to innowacyjna koncepcja współczesnego zarządzania przestrzenią miejską. Można go zdefiniować jako wierne i mierzalne odwzorowanie przestrzeni ulicznej w wymiarze 3D i 2D, powiązane z systemem referencyjnym dróg i miejskim GIS, uzupełnione o narzędzia, które umożliwiają wykorzystanie danych w codziennych procesach. Pozwala on organom samorządowym na prowadzenie analiz, testowanie scenariuszy rozwojowych, a także podejmowanie decyzji w oparciu o konkretne dane. Jak wdrożyć i efektywnie wykorzystać bliźniaka cyfrowego do inwentaryzacji oraz zarządzania zielenią miejską?

 

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jak w praktyce zastosować model bliźniaka cyfrowego?
  2. Jakie są zalety oraz bariery i mity dotyczące tej innowacyjnej technologii?

W podejściu opartym na bliźniaku cyfrowym ulicy inwentaryzacja staje się przestrzennym modelem zieleni w pasie drogowym, ściśle powiązanym z danymi pomiarowymi z terenu.

Podstawową warstwę stanowią drzewa zapisane w GIS. Każdy obiekt reprezentuje pojedyncze drzewo z informacjami o: lokalizacji, wysokości, pierśnicy, parametrach korony (powierzchnia rzutu, szacowana objętość) oraz prześwicie pod koroną. Warstwę punktową można uzupełnić o atrybuty wprowadzane przez służby miejskie: gatunek, ocenę stanu zdrowotnego, zalecenia pielęgnacyjne, informację o planowanych zabiegach czy wycinkach. Drugą grupę stanowią warstwy poligonowe, opisujące: zasięgi koron drzew oraz zagospodarowanie pasa drogowego (powierzchnie zielone, rowy, pobocza, pasy zieleni, nawierzchnie utwardzone).

 

ZASTOSOWANIA W ZARZĄDZANIU DROGAMI I ZIELENIĄ

Z punktu widzenia zarządzania zielenią i drogami warstwy te umożliwiają m.in. identyfikację obszarów pozbawionych zieleni, ocenę potencjału dla zielono-błękitnych rozwiązań oraz analizę wpływu struktury nawierzchni na mikroklimat. Kluczowe jest ścisłe powiązanie warstw GIS z danymi terenowymi. Każdy obiekt (drzewo, korona, fragment pasa drogowego) powinien być połączony z panoramą sferyczną, chmurą punktów 3D i ortofotomapą. Umożliwia to weryfikację danych oraz wykonywanie dodatkowych pomiarów bez konieczności natychmiastowego wyjazdu w teren.

Tak opracowane dane umożliwiają szczegółową analizę położenia pni i koron drzew względem jezdni, chodników, ścieżek rowerowych, pasów zieleni i sieci uzbrojenia. Daje to możliwość:

  • oceny kolizji istniejących drzew z projektowaną infrastrukturą,
  • poszukiwania wariantów przebiegu jezdni, chodników i tras rowerowych, które minimalizują skalę wycinki,
  • przygotowania czytelnych przekrojów pokazujących wpływ wariantów na zachowanie lub utratę drzew.

Pozwala to przejść od sporu, „czy inwestycja ma powstać kosztem drzew”, do pytania, jak zrealizować inwestycję przy jak najmniejszej szkodzie dla zieleni, z lepszym planowaniem nasadzeń kompensacyjnych, przesadzeń oraz zabiegów pielęgnacyjnych. Dodatkowo model ułatwia prowadzenie rozmów z mieszkańcami i radnymi – decyzje są osadzone w konkretnych przekrojach i parametrach, a nie w ogólnych deklaracjach.

 

Fot. 1. Inwentaryzacja drzew w mieście Venlo (Niderlandy) – lokalizacji pni i zasięgi koron. Źródło: Miasto Venlo

Aby przeczytać artykuł w wersji elektronicznej, musisz posiadać opłaconą PRENUMERATĘ.

   
STREFA DLA
PROFESJONALISTÓW

ZOBACZ ARTYKUŁY O TEJ SAMEJ TEMATYCE

WOJCIECH WIRSKI marzec-kwiecień | 2 (85) 2026

CZY LED-Y TO FAKTYCZNIE INWESTYCJA W NOWOCZESNOŚĆ?

Modernizacja oświetlenia ulicznego miała być prostą historią sukcesu: mniej prądu, niższe rachunki, nowoczesność, ekologia. Samorządy w całej Polsce masowo wymieniały tradycyjne lampy uliczne na LED-y, licząc na konkretne oszczędności. Tymczasem rachunki za energię wzrosły. Dlaczego?

 

Z artykułu dowiesz się:

  1. Co to jest moc bierna?
  2. Czy można obniżyć koszty za uliczne oświet
ALICJA SOŁOWCZUK STANISŁAW MAJER marzec-kwiecień | 2 (85) 2026

SZYKANY W STREFIE 30 ZAMIAST PROGÓW

Uspokojenie ruchu w miastach polega na takim projektowaniu ulic, aby redukcja prędkości pojazdów była dla kierowców samochodów osobowych naturalna, a szybka jazda wyraźnie utrudniona. Szczególnie jest to istotne w strefach 30. W tym celu stosuje się różnorodne środki uspokojenia ruchu. W Polsce najczęściej wprowadza się progi zwalniające, które jednak powodują nieprzyjemne odczucia podczas przejazdu oraz wzrost hałasu i zanieczyszczenia w najbliższym otoczeniu.

 

Z artykułu dowiesz się:

  1. Jaki układ wysp w szykanie można zastosować w strefie 30, by skutecznie zredukować prędkość?
  2. Jakie szykany stosować w pobliżu przystanków autobusowych i skrzyżowań trzywlotowych w strefie 30?